Menu

Wil voerkraal begin

Vraag:

Ons wil begin om ons beeste op voerkraal te sit. Kan julle asb. vir my sê hoeveel voeding elke bees per kry dag en dan ook al die tipe voere wat mens die beeste kan gee? Ons plaas is in die Limpopo Provinsie tussen Naboomspruit en Potgietersrus. Ons beeste is gemengde beeste (Brahman/Nguni), maar ons wil hulle graag vet kry en verkoop want ons wil teel met Brahmane. Asb. enige hulp sal waardeer word. Die plaas het baie water en ons kan plant. Maryke van Wyk (am.vanwyk@hotmail.com)

Antwoord:

Aangeheg is inligting oor voerkraalafronding van beeste geskryf deur my kollega, Ulrich Müller, Voermol se voerkraalspesialis.

 
Voerkraalafronding van speenkalwers
 
 
Daar word jaarliks sowat 1.5 miljoen speenkalwers vanuit voerkrale bemark. Elke speenkalf word vir sowat 110 dae gevoer en benodig ongeveer 1.2 ton voer. Die finale eindgewig is 400 kg wat ’n karkas lewer van ongeveer 225 kg.
Om ’n speenkalf suksesvol te voer en te bemark, is daar verskeie faktore van belang, nl.
  1. Voerkraal
 
Die ideale ligging van ’n voerkraal is naby die voer (graan). Sodoende word vervoerkostes verlaag.
  1. Voer
 
Die voer bestaan uit sowat 70% graan en/of hominy chop en 30% wat opgemaak word uit ’n afrondkonsentraat, ’n hoë proteïen konsentraat (HPK) en ruvoer. Met 70% graan (mielies) in die rantsoen, is dit dus duidelik dat die mielieprys of meer spesifiek die verhouding tussen die mielieprys en die vleisprys tot ’n groot mate die winsgewendheid gaan bepaal. 
Duimreël: Om winsgewend te kan voer, moet 1 kg vleis ten minste 14 kg mielies kan aankoop. ’n Mielie:vleis prysverhouding van meer as 14:1 is dus gewens.
  1. Speenkalf
 
Die grootste enkele inset is die aankoop of waarde van die speenkalf. Dit is uiters belangrik dat die prys van die speenkalf nie te hoog is nie. Die waarde van die speenkalf (R-c/kg) word hoofsaaklik bepaal deur die massa en die kwaliteit van die kalf. ’n Goeie kwaliteit speenkalf is doeltreffend in die omskakeling van voer tot vleis. Die tipiese gewig van die ideale speenkalf is tussen 200 kg en 250 kg.
Duimreël: Om winsgewend te kan voer, moet die speenkalfprys minder as 65% van die vleisprys wees.
 
  1. Fasiliteite
 
Verkieslik moet speenkalwers in ’n goed ontwerpte voerkraal afgerond word. Dit sal verseker dat bestuur en die produksie van beesvleis doeltreffend plaasvind in ’n veilige omgewing vir die diere, asook hanteerders. Speenkalwers kan ook op ’n klein skaal in primitiewe fasiliteite soos ’n voerbak in ’n klein kampie met veldweiding suksesvol afgerond word. Die tipiese kraal is langwerpig en sal tussen 80 en 120 beeste per kraal huisves. 
Duimreël: Kraalspasie 10 – 15m² per speenkalf; kripspasie 15 – 30 cm per speenkalf.
  1. Water
 
Voorsien koel drinkwater van goeie gehalte. ’n Speenkalf benodig sowat 50ℓ koel en skoon drinkwater per dag. ’n Kalf in die voerkraal kan tot soveel as 80ℓ water op ’n warm dag suip.
  1. Eindmassa
 
Die ideale eindgewig is rondom 400 kg lewendige massa wat ’n karkas (A2/3 graad) van sowat 225 kg sal lewer. ’n Goeie kwaliteit kalf behoort hierdie massa na ongeveer 110 dae in die voerkraal te bereik.
  1. Uitslagpersentasie
 
Die uitslagpersentasie word bepaal deur die verhouding van die karkasmassa as persentasie van die lewendige massa van die dier.
Duimreël: Tipiese uitslagpersentasie 56 tot 58%.
 
  1. Pryse
 
Met bg. in plek, word winsgewendheid bepaal deur die verhouding tussen die vleisprys:mielieprys en die vleisprys:speenkalfprys. Hierdie verhoudinge moet binne sekere riglyne wees.
  1. Wins
 
Die wins word hoofsaaklik uit die voermarge gemaak. Die voermarge is die verskil tussen die waarde van die voer wat die kalf per dag vreet en die waarde van die daaglikse toename of groei. Hierdie verskil moet positief wees.
  1. Mortaliteit
 
Kalwers moet reg geprosesseer (ent, doseer, behandel, inplantaat, ens.) word om mortaliteit tot ’n minimum te beperk. Tipiese mortaliteit in ’n voerkraal is tussen 0.5 en 0.75% van diere geplaas.
PROSESERING
In ’n voerkraal is ligte speenkalwers onderworpe aan stres en ’n groot verskeidenheid bakteriese en virusinfeksies. Om verliese tot ’n minimum te beperk is dit belangrik dat speenkalwers behoorlik geënt, gedoseer en teen parasiete behandel word. Verder is dit belangrik dat ’n oorinplantaat gebruik word.
 
 

 

 
BACKGROUNDING

 

Die term “Backgrounding”, is ’n Amerikaanse term wat verwys na die voorbereiding van ’n speenkalf vir die voerkraal deurdat die kalf vir tenminste 14 dae op weiding met ’n goeie aanvulling aangehou word. Die doel van backgrounding is om ’n speenkalf vir die voerkraal voor te berei en/of om die speenkalf uit te groei en dan later in die voerkraal vir ’n korter periode af te rond.
Voorbereiding
Die doel van hierdie periode is om stres en siekte te verlaag en te beheer. Kalwers word geprosesseer en in klein kampies vir ’n periode van ten minste 14 dae aangehou. Sodoende hanteer die kalwers die stres beter en is gevolglik gesonder en sterker as hulle in die voerkraal geplaas word. Die alternatief is om die kalwers te prosesseer en direk in die voerkraal te plaas. Onder die toestande is die kalf erg gestres en is die risiko vir siektes groot.
Uitgroei
Tydens die uitgroeifase word die kalf voorberei vir die voerkraal, maar terselfdertyd word die kalf op ’n vlak van voeding soos somerweiding of aangeplante weiding geplaas sodat die kalf groei. Die kalf word dan op ’n later stadium in die voerkraal geplaas.
Sodoende word die periode in die voerkraal verkort deurdat die kalf swaarder is wanneer met die voerperiode begin word. Die voerkraalafronding verseker dat die kalf die optimum graad (A2/3) bereik.
Opsies wat oorweeg kan word vir die uitgroeifase.           
Goeie Kwaliteit Weiding
Laat die kalwers wei op goeie kwaliteit weiding soos aangeplante weidings of groen veldweiding. Dit is belangrik dat daar voldoende weiding beskikbaar is vir die kalf. Voermol Supermol word as aanvulling aanbeveel. Afhangende van die kwaliteit van die weiding en die diere asook die grootte van die kalf behoort die gemiddelde daaglikse toename (GDT) tussen 800g en 1200g/dag te wees.
Aanbevole inname van Voermol Supermol: 1 kg tot 1.4 kg/kalf/dag.         
Winter Veldweiding
Benut goeie kwaliteit winter veldweiding met voldoende materiaal. Voermol Produksielek word as aanvulling aanbeveel. Die GDT behoort tussen 600g en 800g/dag te wees afhangende van die beskikbaarheid van die weiding en die kwaliteit van die kalf.
Aanbevole inname van Voermol Produksielek: 1.50 kg tot 1.62 kg/kalf/dag.

 

 
BEGIN- & EINDMASSA

 

Met ’n positiewe voermarge is die afronding van speenkalwers winsgewend. Winsgewendheid kan verhoog word deur ’n ligte kalf vir ’n langer periode te voer. Winsgewendheid kan verder verhoog word deur die speenkalf swaarder (>400 kg) te voer. Dit is egter problematies aangesien die beste prys vir ’n Graad A2/3 karkas van sowat 225 kg betaal word. Hierdie is gewoonlik die situasie met ’n relatief lae mielieprys teenoor die vleisprys.
Met ’n hoë mielieprys teenoor vleisprys kan winsgewendheid verhoog word deur kalwers op weidings uit te groei (tot sowat 380 kg) en vir ’n korter periode (60 – 70 dae) in die voerkraal af te rond.
VOERSTELSEL
Die hoeveel speenkalwers (grootte van voerkraal) asook die beskikbare fasiliteite en grondstowwe sal bepaal watter voerstelsel om te gebruik. Daar is hoofsaaklik twee voerstelsels wat oorweeg kan word.
Voermol-stelsel
Hierdie is ’n baie eenvoudige stelsel wat deur die kleiner voerkraal (< 500 beeste staande) gebruik word. Met die stelsel word die kragvoer apart van die ruvoer gevoer. Beide die kragvoer en ruvoer word ad lib. gevoer. Hierdie eenvoudige stelsel benodig basiese fasiliteite en gee goeie resultate. Diere kan in ’n klein kamp afgerond word wat die hantering, maal en meng van hooi uitskakel.
Meng eenvoudig Voermol SB 100 met graan (heel mielies of hominy chop) en voer die mengsel ad lib. tesame met hooi apart en ad lib. Onderstaande tabel gee voorbeelde van mengsels.
 
Beginmassa van kalf (kg)
< 250
> 250
 
Kg
Kg
Voermol SB 100
200
200
Voermol HPK 36 of Procon
50
---
Mieliemeel
750
800
Totaal
1 000
1 000
Hooi
Apart en ad lib.
 
Beefmaker-stelsel
Met hierdie voerstelsel word die gebruik van hooi tot die minimum beperk. Voer eenvoudig heel mielies of hominy chop saam met Voermol Beefmaker. Sien produkhandleiding vir besonderhede.

 

 
Volledige voer-stelsel

 

Met hierdie stelsel word die konsentraat, mieliemeel en hooi alles saam gemeng om ’n volledige voer te gee. Volledige voere word deur groter voerkrale gebruik waar die voer met ’n mengwa of voermenger vermeng word. Daar is verskeie konsentrate wat by die gebruik van volledige voere oorweeg kan word, nl. Voermol SB 100 en Voermol Super 80. Sien produkhandleiding vir besonderhede.
 
VOERMOL ZILMOL
Voermol Zilmol bevat Zilpaterol HCL wat vir die laaste 20 tot 30 dae van afronding aan slagdiere gevoer word. Zilpaterol HCL verlaag die neerlegging van vet en verhoog die produksie van spier. Gevolglik kan diere vir ’n verdere 20 tot 30 dae gevoer word sonder dat diere oorvet word. Met die gebruik van Zilpaterol HCL, word die uitslagpersentasie met sowat 2 persentasiepunte verhoog, die GDT en VOV met 6% verbeter.
Sien produkhandleiding vir voerinstruksies of skakel naaste Voermolagent.
Geskryf deur: Ulrich Müller (083 414 5928; utm@mweb.co.za), Voermol Voere.
7 Januarie 2010
 
 
 

7 Januarie 2010

10696 keer gelees | 7 kommentaar

Kommentaar
Slegs in Afrikaans


Hennie

2012/09/05 10:34:04 PM

Kan ek asseblief meer inligting oor die stelsel ontvang? Hennie 0832597124


Ryan

2012/11/05 08:22:29 PM

Kan ek asseblief meer inligting hieroor ontvang? Ryan 0829518324


john

2012/12/01 03:31:05 PM

1) Is daar n rekenaarprogram beskikbaar om kostes ens. vas te vang vir bestuursinligting. 2) Agent in Klein Karoo?


Joe

2014/01/09 09:34:17 AM

Kan ek meer inligting hieroor ontvang?


Andre

2014/01/18 07:48:58 PM

Kan jy aanbeveel soos bogenoem, maar vir kalwers van omtrent 120kg tot 250kg, dit is wat ek doen en wil raad he soos voerkraal vir kalwers van 250kg tot 400kg,, Hoop om van u te hoor


Dirk

2014/03/12 03:07:03 PM

Hi goeie dag ek woon op n 2.5 ha plot en wil begin met n bees voerkraal. Kan ek asb meer inligting ontvang oor wat ek als sal benodig die hoeveelheid beeste wat ek sal kan aanhou ens asb

Naam Kommentaar
E-pos
Tik in die nommers  

Vind jou perfekte maat nou!

Ek is 'n:
Stel belang in:
Ouderdom: tot
Huidige
Ligging:
Wys net profiele met foto's

Teken in vir die nuusbrief

Teken in op Landbou se weeklikse nuusbrief deur jou e-posadres hier in te vul.

Lewende Hawe

Soort 08/04/14 15/04/14 %
Beesvleis A2/A3 3415c 3422c down 0.2
Speenkalf (lewend) 1723c 1719c down -0.2
Skaapvleis A2/A3 4638c 4636c down 0
Varkvleis (gem. prys) 2136c 2119c down -0.8
Braaikuikens 1712c 1721c down 0.5

Aandele

  • Namibiese Elite-koei: Bonsmara

    Funksioneel doeltreffende diere wat oral in alle toestande kan produseer, is die doelwit van mnr. Edward Hansen van Okahandja.

  • Sussex se Elite-koeie

    Met sý Sussex-beeste moet kommersiële boere op die veld wins kan maak, sê mnr. Chris Nel van Petrus Steyn.

  • Beefmasters se Elite-koei

    Mnr. Piet Human van Steynsrus se Beefmasters is die resultaat van die familie wat al 150 met beeste in die Vrystaat boer.

  • Drakensbergers se Elite-koei

    Jou oë kan vir jou jok, maar nie syfers nie, sê mnr. Edwin Schroeder van Dundee, eienaar van die Elite-koei in die Drakensberger-ras.