Berekening van paaiement vir huurplaas

Vraag:

Ek stel daarin belang om 'n plaas te huur. Ek weet huurplase is skaars, maar so nou en dan is daar wel ene beskikbaar. Ek merk ook dat baie huurplase deesdae op tenderbasis aangebied word. Ek wil graag by u uitvind of daar 'n basiese formule is vir die bereking van die huur paaiement (jaarliks, maandeliks, ens.) Ek het wel op 'n webwerf afgekom waar só 'n formule gegee was, maar dit was van toepassing op Australiese plase. Basies het dit neergekom op 'n persentasie van die waarde van die grond per hektaar. Is daar ook so iets vir ons in Suid-Afrika - Franscois Ferreira (franscois_ferreira@hotmail.com)

Antwoord:

Daar is twee maniere om 'n huurpaaiement te bepaal. Ek stem eerstens saam met die Australiese metode. Die redenasie is dat as jy, as eienaar, die grond verkoop (vir bv. R4 000) en die geld in die bank gaan belê teen 10% rente per jaar, sal jou geld R400 per jaar verdien.

As jy, as huurder, meer as dit betaal, kan jy op jou beurt net sowel R4 000 by die bank gaan leen en die grond koop terwyl jou rente aan die bank dan R400 per jaar sal wees.

Jou kapitale delging gaan dan 'n kontantvloei-implikasie meebring, maar jou bedryfsuitgawe bly dieselfde, of jy huur of rente betaal. Vraag en aanbod kom nie noodwendig altyd by hierdie metode uit nie en die tweede metode sal dan wees wat die huurder dink hy uit die grond kan verdien.

As een moontlike huurder dink hy kan meer as 'n ander verdien, sal hy gevolglik bereid wees om 'n hoër bedrag te betaal. Die vertakking sal ook 'n rol speel. 'n Aartappelboer sal byvoorbeeld meer vir huurgrond aanbied as 'n mielieboer, omdat sy inkomste daarop hoër gaan wees.

Die tendermetode sal dus vir almal geleentheid gee om volgens inkomstepotensiaal te kan tender en die hoogste bieder gaan die huurkontrak kry.