De-potiliseer plaasaanvalle - Mthethwa

“Mense moet regtig sensitief wees as hulle uitsprake maak oor misdade, veral dit wat steeds ondersoek word. As dit ‘n moord was, is dit net ‘n misdaad, klaar!”

Dit was die opinie van mnr. Nathi Mthethwa, die Minister van Polisie, ná vrae oor politieke uitsprake wat gereeld oor plaasaanvalle asook ander voorvalle van geweld in landelike gebiede gemaak word.

Mthethwa was een van die genooide sprekers wat vandag AgriSA se Misdaadkonferensie in Centurion toegespreek het. Hy het arbeidskwessies en swak kommunikasie tussen boere en plaaswerkers, asook die die huur van buitelanders, wat die land sonder dokumente binnekom, as van die grootste probleme uitgelig.

Mnr. André Botha, die voorsitter van AgriSA se veiligheidskomitee, sê die organisasie se statistieke stem nie ooreen met dit wat die minister gesê het nie. “Ek wil dit kategories stel dat die grootste aantal van plaasaanvalle nie weens swak kommunikasie tussen boere en plaaswerkers plaasvind nie. Ons navorsing dui ook nie aan dat die indiensneming van buitelanders op plase grootliks daartoe lei nie!”

Die Minister het hierop reageer deur te sê hy het nie gesê dat die indiensneming van buitelanders sonder dokumentasie die grootste faktor is nie, hoewel dit nie geïgnoreer kan word nie aangesien dit ‘n belangrike faktor is.

Mthethwa het aangedui dat die Regering nie misdaad in die land kan bekamp sonder die hulp van die publiek nie, hoewel hy meen dat die staat leiding moet neem. “Ons moet nie weerskante van die heining sit en vinger na mekaar wys nie.”

Geen reaksie oor plaasmoorde
Nthethwa sê daar was nog geen reaksie van sy departement oor plaasaanvalle nie, want dit is ‘n sensitiewe saak. “Dit is ‘n baie netelige saak, en daarom het ek en my departement ons nog nie daaroor uitgespreek nie.”

Hy het vertroue tussen landelike gemeenskappe en die Polisie as een van die grootste struikelblokke in die voorkoming en beperking van plaasaanvalle beskryf. “Uit dit wat ek vandag hoor, lei ek af dat wedersydse vertroue een van ons grootste struikelblokke is. Ons sal dit daadwerklik moet aanspreek!”

Statistieke oor plaasaanvalle
Volgens Mthethwa dui die Polisie se statistieke aan dat tussen 1997 en 2007 altesaam 2 148 moorde op plase in Suid-Afrika voorgekom het. Hy sê ‘n opname wat onder polisieverslae gedoen is in 2003 het aangedui dat die meeste van die moorde onder plaaswerkers of vriende wat by plaaswerkers kuier plaasgevind het.

Mthethwa sê sosiale optrede speel ‘n rol in 75% van misdade in landelike gebiede. “Die misbruik van alkohol is ‘n groot probleem.”

Reserviste en wapens
Die Minister sê nadat die moratorium op die reservistestelsel verlede jaar gelig is, verwag hy dat die stelsel binnekort geïmplementeer sal word. Van die afgevaardigdes het Mtethwa ingelig dat hulle wou deel word van die reservistestelsel, maar dat hulle aansoeke nie deur hulle plaaslike polisiestasies verwerk is nie. Hy het mense wat dié probleem ondervind aangeraai om sy departement regstreeks te kontak en dit aan hulle te rapporteer.

Mthethwa het ook te kenne gegee dat diefstal van wapens deur polisielede een van sy grootste bekommernisse is. Hy sê die bronne van gesteelde wapens is korrupte polisielede, soms ook lede van sekuriteitsmaatskappye asook wapens wat deur verdagtes gesteel word tydens misdade. “Ons is tans besig met ‘n deeglike proses om korrupte lede uit die polisiemag uit te kry!”

Volgens Mthethwa sal amptenare van sy departement voortaan op ‘n gereelde basis met die georganiseerde landbou vergader om die situasie te bespreek.

8 Maart 2010