Nuwe benadering vir Afrika-marktoegang?

Navorsing oor landbouprodukte in Afrika neem af en die infrastruktuur wat vir die verspreiding van produkte nodig is, is 'n groot uitdaging. Dit is van die redes waarom Suid-Afrika en ander Afrikalande nie kan kom waar hulle wil wees nie, het me. Thoko Didiza, Minister van Landbou, op die Suid-Afrikaanse Agri Akademie (SAAA) se konferensie oor marktoegang vir landbouprodukte in Stellenbosch gesê.

Afrika bestee sowat R120 miljard ($18 miljard) per jaar op die invoer van kos, terwyl dié vasteland se aandeel in internasionale uitvoer minimaal is. "Iets sal moet gedoen word," het sy gesê.

Sy sê na-oes bestuur bekommer haar en die meeste boere in Afrika se produksiestelsels "tel teen hulle". Sommige produsente het nie met die tye aanbeweeg nie en nie by nuwe tegnologie aangepas nie, meen sy.

Volgens haar moet infrastruktuur en logistieke stelsels dringend aandag kry. Sy meen grond onder besproeiing moet beslis uitgebrei word vir optimale benutting. Verder moet regulerende raamwerke vereenvoudig word, maar gehaltebeheer moet nie in die slag bly nie.

"Die hervorming van eiendoms- en verblyfreg in Afrika, wat baie beperkend is, is die sleutel. Sonder eiendoms- en verblyfreg kan Afrika nie werklik 'n markekonomie hê nie."

Sy is ook bekommerd oor die toegang tot krediet. " 'n Boer moet darem geringe vertroosting hê dat hy krediet sal kan kry as hy boer," het sy gesê.

Didiza sê navorsing en ontwikkeling is 'n uitdaging en dat dit belangrik is om kundigheid in die land te hou. "Soms is dit egter bloot nodig om dit te herstruktureer wat 'n land reeds het."

"Boere moet verseker hulle het 'n kontrak voor hulle produseer. Dit werk nie om eers te produseer en daarna te kyk wáár jy jou produkte gaan verkoop nie."

Sy sê selfs al het die Regering die politieke wil, het Suid-Afrika heelwat behoeftes. "Ons kan net nie soveel doen as ander lande met hoër inkomste nie," meen sy.

"Wêreldwye mededinging is bloot teoreties juis weens die ongelykheid wat bestaan. Sou hulp, soos subsidies, deur die Suid-Afrikaanse Regering toegestaan kan word, sal dit nie noodwendig doeltreffendheid verbeter nie."

4 November 2005