Toelaag skep nasie van afhanklikes

Die sogenaamde "all pay"-stelsel - die maatskaplike toelaag van R180 per kind per maand - skep meer probleme as voordele. "Dit veroorsaak verhoogde alkoholmisbruik en 'n skerp toename in tienerswangeskappe," het mnr. Nantie Fourie van Oudtshoorn op die Agri Wes-Kaap-kongres gesê.

Hy het 'n beskrywingspunt ingelei waarin hy die maatskaplike verval weens dié stelsel op die platteland beskryf het. Fourie meen die Regering moet betrokkenes by 'n imbizo betrek om praktiese en werkbare oplossings te vind.

Hy sê ondanks die beste pogings leef talle plaaswerkers nog onder die broodlyn. "Die geldelike inspuiting uit die "all pay" word nie gebruik om hul of hul kinders se toestande te verbeter nie. Dit veroorsaak heelwat misbruike en probleme - kinders word weens dronkenskap afgeskeep, misbruik en aangerand."

Volgens hom lei die R180 per maand ook tot meer tienerswangerskappe, want die geld word deur tieners as 'n bietjie finansiële onafhanklikheid gesien. "Ongelukkig misbruik minstens 70 % van die ontvangers die geld."

Fourie sê die Regering sal gevra moet word om dié stelsel te skrap, "want dit is al manier om die afhanklikes van aalmoese te rehabiliteer".

Mnr. Christof Cloete, voorsitter van Agri Wes-Kaap, wys egter daarop dat die probleem nie die uitbetaling van sulke geld is nie, "want dit help in die stryd teen armoede". "Wat wel pla, is die manier van die uitbetaling. Daar moet na die breër prentjie gekyk word, want die stelsel het die voordeel dat dit 'n hupstoot aan die ekonomie gee."

Mnr. De Villiers Loubser van Durbanville sê die ongunstige siening wat as gevolg van die "all pay"-stelsel aan plaaswerkers toegedig word, kom hulle nie toe nie. "Plaaswerkers is die belangrikste deel van 'n boerdery en hul beeld moet verbeter word."

Mnr. Gideon van Zyl van Vredendal sê die Departement van Onderwys moet eerder die uitbetaling van die geld administreer, want dan kry diegene dit aan wie dit toekom, en dit help ook terselfdertyd dat die jong meisies wel skool toe gaan.

11 Augustus 2006