AFGRI
BEAN
30 Sep
-
9390
34,00
CORN
30 Sep
-
4810
22,00
SOYA
30 Sep
-
9520
128,00
SUNS
30 Sep
-
10240
35,00
WEAT
30 Sep
-
7115
15,00
WMAZ
30 Sep
-
4926
34,00
YMAZ
30 Sep
-
4839
46,00
AMT
Ave Wool - Non RWS
16 Sep
-
166,31
0,00
Ave Wool - RWS
16 Sep
-
174,76
0,00
Beeste A2/3
16 Sep
-
60,68
-0,67
Beeste AB2/3
16 Sep
-
56,6
-0,92
Beeste B2/3
16 Sep
-
52,85
-1,51
Beeste C2/3
16 Sep
-
50,84
1,51
Bevrore Hoender
16 Sep
-
31,02
-0,01
Bokkies (onder 30 kg)
16 Sep
-
75,48
18,07
Bokooie
16 Sep
-
45,78
3,28
Groot (meer as 40 kg)
16 Sep
-
44,01
5,77
Hoender (IQF)
16 Sep
-
30,23
0,48
Medium (30-40kg)
16 Sep
-
53,08
10,03
Pork Average
16 Sep
-
27,22
-0,34
Poultry Average
16 Sep
-
31,03
-0,15
Skaap A2/3
16 Sep
-
95,57
2,81
Skaap AB2/3
16 Sep
-
86
2,91
Skaap B2/3
16 Sep
-
79,77
0,66
Skaap C2/3
16 Sep
-
75,06
0,47
Speenkalf
16 Sep
-
37,59
-0,66
Spekvarke
16 Sep
-
27,98
-0,75
Stoorlammers
16 Sep
-
43,3
0,38
Varkwors
16 Sep
-
22,4
-0,17
Vars Hoender
16 Sep
-
31,83
-0,92
Vleisvarke
16 Sep
-
27,17
-0,28

Riglyne stoot kanola-opbrengs op

Kanola kan 'n goeie opbrengs lewer en die boerderyrisiko versprei. Maar daar is 'n aantal riglyne wat nougeset gevolg moet word. Daaronder is vroeg plant en die bestryding van gras en insekte in die saailingstadium.

Kanola kan 'n goeie opbrengs lewer en die boerderyrisiko versprei. Maar daar

is 'n aantal riglyne wat nougeset gevolg moet word. Daaronder is vroeg plant en

die bestryding van gras en insekte in die saailingstadium.

Kanola moet

gevestig word wanneer die grond goed nat is. Dit is dus belangrik dat boere 'n

land onmiddellik plant nadat dit voorberei is. Hulle moet nie eers ál hul lande

regkry en dan begin saai nie, want teen daardie tyd is die grondvog dalk reeds

te min.

Maak land vir land klaar en begin eers die volgende land se

voorbereiding wanneer die vorige land klaar gesaai is, sê mnr. Petrus Fouchevan

die saadmaatskappy Advanta Afrika.

Met hierdie werkwyse kan vroeë kanola se

opbrengs met 'n half ton en meer per hektaar verhoog word. Boere het al kanola

geoes nadat dit vier maande lank niks gereën het nie - maar die saad is in nat

grond geplant. Koringboere het sowat 900 kg/ha geoes, maar die kanola het meer

as 1 ton/ha gelewer.

Dit is raadsaam om eerder 'n bietjie vroeg te plant in

grond wat nat is, as later in grond wat net klam is. As die grond nog net klam

is nadat dit gereed gemaak is, moet die boer eerder wag totdat die grond

heeltemal droog is en dan saai. Die saad sal dan ontkiem nadat dit weer gereën

het.

In die winterreënstreek word aanbeveel dat boere kanola eers vanaf

middel April saai. As boere egter tot middel April wag in jare wat dit reeds

einde Maart of vroeg April reën, het die grond dalk reeds te droog geword en sal

die saad swak opkom.

Mnr. Fouchesê as 'n boer die regte produksieriglyne

volg, is 'n opbrengs van 1,5 ton/ha tot 2,5 ton/ha en meer moontlik met so min

as 250 mm tot 450 mm reën gedurende die groeiseisoen.

Proewe het reeds gewys

dat tot 1,5 ton/ha geoes kan word met net 180 mm in die groeiseisoen. 'n

Plantestand van sowat 15 plante/m2 is genoeg om 'n goeie oes te

lewer.

Sulke goeie oeste is egter net moontlik as 'n boer die

volgende doen:

  • Vroeg saai.
  • Goeie groeitoestande en warm herfsdae kies om te plant.
  • Enige stremming voorkom, soos onkruid wat water en voedingstowwe onttrek,

    en luise en ander insekte wat saailinge beskadig.

  • 'n Eenvormige plantestand verseker om ongelyke rypwording te verhoed.
  • Genoeg bemesting gee.
  • Die regte oespraktyke volg.

Mnr. Fouchesê sommige boere maak reeds

met planttyd 'n fout wat hulle duur te staan kan kom. Met planttyd moet die boer

'n eenvormige stand bewerkstellig. Die saad moet so gou moontlik ontkiem en die

saailinge moet geen insekskade kry nie.

Te diep plant laat die saad twee keer

stadiger opkom as die vier tot tien dae wat dit gewoonlik duur. Die grootste

probleem is dat hulle die saad soms só diep plaas dat dit twee keer so lank as

die gewone vier tot tien dae duur om op te kom. Plante wat langer as gewoonlik

neem om op te kom, word langer aan insekskade en swamsiektes blootgestel. Dit

benadeel die plantestand.

In die winterreënstreek maak boere deesdae selde 'n

saadbed omdat minimum bewerking ál gewilder word. As die grond wel vooraf bewerk

word, moet die saadbed gelyk en ferm wees om te verseker die klein saadjies word

nie te diep geplant nie.

Die saadbed moet dus nie telos wees nie, want dan

val die sade te diep in en kom dalk nie op nie. Sade wat wel te voorskyn kom,

lyk dikwels pieperig, want dit is nie groeikragtig nie. 'n Ferm saadbed het die

voordeel van 'n eenvormige opkoms, lewenskragtige saailinge en 'n eenvormige

stand. As die grond dus te los is, moet dit eers met 'n roller of eg

gekompakteer word voordat die saad geplant word.

'n Swak stand word soms ook

veroorsaak deur die metode wat die boer volg om die saad onder die grond toe te

maak.

Planters raak ál gewilder. Die planters se tande maak die grond lekker

diep los, wat ideaal vir kanola is. Die planter plaas die saad dan vlak genoeg.

'n Drukwiel dra ook by tot vinnige opkoms en groeikrag. Dit lei ook tot minder

kompaksie tussen die rye, met vinniger uitdroging en ongunstige groeitoestande

vir onkruid.

Ongelukkig gebruik boere soms 'n eg om die saad met grond te

bedek en terselfdertyd 'n gelyk oppervlak vir verdere spuit- en ander aksies op

die land te skep. Die eg werk egter tot 60 mm diep en begrawe as 't ware die

saad te diep.

Ongelyke saadplasing op verskillende dieptes is ook nadelig vir

'n egalige plantestand. Weens die beweging van water in die grond is daar

vogverskille op verskillende dieptes. As dit min reën en die buie val met

tussenposes, word die grond nie op alle dieptes ewe nat nie. Daar is dus dele

wat droër as ander is. As die saad dan op wisselende dieptes lê, is die kans

goed dat sommige sade in droë grond is en dan sal al die sade nie gelyk opkom

nie.

Temperatuurverskille is ook 'n sondaar wanneer die saad op verskillende

dieptes gesaai word. Sade wat in grond teen 'n sonnige helling gesaai word, kom

beter op, terwyl saad in klipperige grond swakker ontkiem. Die ideaal is dus

grond wat oral ewe nat is en ewe diep geplant word.

Soms kry die boer

standverskille tussen kultivars en selfs tussen lande. Dit word algemeen deur

saadgrootte, swak kalibrering, 'n kombinasie van die grond se tekstuur en

struktuur en temperatuurverskille veroorsaak.

Verskille in die tipe saadhuid

en grootte van die saadjies kan 'n verskil beteken tussen die hoeveelheid water

wat die saad opneem, terwyl verskillende sade ook nie almal dieselfde

hoeveelheid vog benodig om te ontkiem nie. Dit word vererger as die grond te

droog is.

Dit is belangrik om die planter reg te kalibreer om vir

saadgrootte voorsiening te maak. Kultivar A se duisendkorrelgewig is byvoorbeeld

3,7 g en dievan kultivar B 6,27 g. Teen 'n plantdigtheid van 4 kg/ha beteken

dit 108 sade/m2 vir kultivar A. As die vestigingspersentasie 27,8 % is, sal

daar 30 plante/m2 opkom. Kultivar B se sade is groter en sal teen dieselfde

saaidigtheid net 55 sade/m2 gee; dus 18 plante/m2 teen dieselfde

vestigingspersentasie.

Mnr. Fouchebeveel dus aan dat die planter vir elke

kultivar gekalibreer word as die saadgrootte verskil. Dan weet die boer die

planter sal die gewenste saaidigtheid handhaaf.

Hoewel fosfaat, kalium,

swael, molibdeen, boor, sink en mangaan belangrik vir kanola is, moet

stikstofbemesting bykomende aandag kry.

Op droëland moet hy minstens

dieselfde hoeveelheid stikstof gee as vir koring, met een belangrike verskil:

Koring kry met saaityd 60 % van die benodigde stikstof en die res later as 'n

kopbemesting. Kanola moenie meer as 40 % van die stikstof met saaityd kry nie.

Die res word vanaf pieringgrootte, of minstens met stamverlenging, toegedien,

want die maksimum opname van stikstof by kanola is vanaf

stamverlenging.

Gedurende 'n goeie reënjaar kan die kanola 20 % tot 50 %

meer stikstof as koring kry. Die ekstra stikstof kan selfs in die blomstadium

toegedien word, wat die opbrengs steeds sal verhoog. Laat toedienings sal ook

goed wees wanneer 'n duidelike stikstoftekort voorkom.

 

Bestry insekte en gras

vroeg

Insekskade by kanola veroorsaak 'n swak stand. Volgens ondersoeke oor jare in die Swartland en die Suid-Kaap doen insekte reeds voor opkoms skade aan kanolaplantjies. Dit veroorsaak soms dat geen plante opkom nie.

Plante word ook bo die grond afgevreet. Dit verklaar die verskynsel dat die plante verdwyn. Hierdie skade word gewoonlik deur snywurms en valsdraadwurms veroorsaak. Kewers rig ook skade aan, want hulle vreet die plante bo die grond af.

Mnr. Petrus Fouchesê boere moet dus nie vir die plante wag om op te kom voordat hulle met insekbestryding begin nie. Hulle moet insekdoder voor saaityd saam met die onkruidmiddels in grond inwerk. Andersins kan dit ná saaityd oor die grond gespuit word.

As die boer nie 'n vooropkoms-onkruiddoder gebruik nie, moet hy grasse vroeg ná opkoms spuit. Kanola, wat 'n stand van 20 plante/m2 tot 50 plante/m2 het, is baie gevoelig vir mededinging deur grasonkruid, waarvan meer as 50 plante/m2 in 'n kanolaland kan groei. Sulke onkruid gebruik baie water en voedingstowwe wat die kanolaplante toekom.

Hoe meer grassoorte op 'n plaas voorkom, hoe vroeër moet dit gespuit word. Moenie wag totdat al die grasse ontkiem het nie. In proewe is opbrengste met tot 400 kg/ha verhoog deur 'n vooropkoms-onkruiddoder toe te dien, teenoor kanola waarin 'n ná-opkomsmiddel gebruik is.

Jong saailinge moet luisvry gehou word, veral wanneer die kanola droogtestremming het. Luise in die groeipunt, wat moeilik raakgesien word, kan veroorsaak dat die plante ophou groei. Pers verkleuring dui soms op stremming weens luise.

As die boer ontslae raak van dit wat die stremming

veroorsaak, moet hy dadelik bemesting gee om skade te beperk.

 

Kanola se vele voordele

Markte en hanteringsgeriewe vir kanola het die afgelope jare baie verbeter namate diegewas aansien verwerf het as 'n onontbeerlike deel van 'n wisselboustelsel. Dit het groot voordele as dit in 'n wisselboustelsel gebruik word, sê mnr. Dirk Hanekom, eerste landbouwetenskaplike van die Departement van Landbou in die Wes-Kaap. Hy evalueer tans verskillende kultivars in diestreek.

Die voordele, in 'n neutedop, is:

  • Met goeie bestuurspraktyke is dit 'n alternatiewe

    gewas met 'n hoë inkomste en stabiele opbrengs. Dit versprei gevolglik die

    risiko.

  • Dit verminder siektes en plae van opvolgende

    graangewasse omdat dit die siekteketting verbreek. Die produksiekoste is dus

    laer.

  • Die diep penwortelstelsel is as 't ware soos 'n

    biologiese ploeg, wat die opvolggewas se wortelindringing verbeter. Reën dring

    die grond makliker binne en gronderosie verminder. Ploegbanke/verdigtingslae

    moet egter steeds opgebreek word.

  • Die wortelstelsel het 'n bioberoking-uitwerking op

    die grond, wat grondgedraagde siektes verminder.

  • As die oesreste betyds ingewerk word, word 'n groot

    hoeveelheid voedingstowwe weer in die grond vrygestel.

  • Die bestryding van probleemonkruid, soos

    predikantsluis, kan in die kanolajaar geskied.

  • Diegewas skep beter geleenthede vir 'n geïntegreerde

    strategie vir onkruidbestryding om weerstand teen chemiese middels te

    bekamp.

  • Koring wat ná kanola geplant word, lewer op daardie

    land tot 25 % meer weens 'n gunstige wisselbou-uitwerking, terwyl die koring

    se gehalte ook verbeter.

  • Kanola pas goed by bestaande boerderystelsels,

    aangesien gewone graantoerusting daarvoor geskik is en plant- en oesaksies nie

    met koring s'n bots nie.

  • Winsmarges vergelyk gunstig met dievan koring.

  • Navorsing op Elsenburg het bewys dat die drakrag van

    kanolastoppels goed vergelyk met dievan koring.

30 Augustus 2002

Boer vooruit met ’n Landbou.com-intekening
Teken in op Landbou.com teen R149 per maand en kry toegang tot gehalte-joernalistiek, alle landboutydskrifte, Landbouweekliks-episodes, boeke en baie meer.
Teken in
Smalls

Besoek ons geklassifiseerde advertensies en plaas jou advertensie in Landbouweekblad én aanlyn. Vind ook vinnig en maklik die produk waarna jy soek!

Sien meer
Rand - Dollar
18.08
-0.7%
Rand - Pond
20.18
-1.2%
Rand - Euro
17.72
-0.6%
Rand - Aus dollar
11.61
+0.5%
Rand - Jen
0.12
-0.5%
Goud
1,663.70
+0.2%
Silwer
19.07
+1.3%
Palladium
2,175.00
-1.4%
Platinum
864.69
-0.4%
Brent-ruolie
88.49
-0.9%
Top-40
57,390
+0.8%
Alle aandele
63,726
+0.7%
Hulpbronne 10
60,230
+0.7%
Industriële 25
77,400
+0.8%
Finansiële 15
13,796
+0.7%
Alle JSE-data is met minstens 15 minute vertraag Iress logo
Besoek ons winkel!

Besoek die LBW-winkel en koop verskillende produkte soos boeke, tydskrifte, klere en meer.

Besoek LBW-winkel
Opsitkers
Ek is n introvert, baie lief v die natuur
Rustige liefde volle mens wat n maat soek wat lief kan he en na mekaar kan luister, en net die lewe geniet
I Just love my life..... What about you....
I am a Lady with strong values in life. What you see is what you get. A plain Jane. Love the outdoor and try to make the best of each day. Elke nuwe dag is net geleen vir ons....
Vind jou perfekte maat nou!
Ek is 'n:
Op soek na:
Ouderdomsgroep: tot