AFGRI
BEAN
03 Okt
-
9080
-304,00
CORN
03 Okt
-
4881
84,00
SOYA
03 Okt
-
9369,8
-117,20
SUNS
03 Okt
-
10190
-62,00
WEAT
03 Okt
-
7199
84,00
WMAZ
03 Okt
-
4987
59,00
YMAZ
03 Okt
-
4926,2
38,20
AMT
Ave Wool - Non RWS
16 Sep
-
166,31
6,51
Ave Wool - RWS
16 Sep
-
174,76
6,49
Beeste A2/3
23 Sep
-
61,35
1,18
Beeste AB2/3
23 Sep
-
57,52
-0,90
Beeste B2/3
23 Sep
-
54,36
-0,62
Beeste C2/3
23 Sep
-
49,33
-0,16
Bevrore Hoender
23 Sep
-
31,03
-0,42
Bokkies (onder 30 kg)
23 Sep
-
57,41
-12,27
Bokooie
23 Sep
-
42,5
-8,01
Groot (meer as 40 kg)
23 Sep
-
38,24
-2,32
Hoender (IQF)
23 Sep
-
29,75
-0,04
Medium (30-40kg)
23 Sep
-
43,05
-10,82
Pork Average
23 Sep
-
27,56
-0,96
Poultry Average
23 Sep
-
31,18
-0,26
Skaap A2/3
23 Sep
-
92,76
0,71
Skaap AB2/3
23 Sep
-
83,09
1,25
Skaap B2/3
23 Sep
-
79,11
2,51
Skaap C2/3
23 Sep
-
74,59
1,26
Speenkalf
23 Sep
-
38,25
-0,40
Spekvarke
23 Sep
-
28,73
-0,85
Stoorlammers
23 Sep
-
42,92
0,48
Varkwors
23 Sep
-
22,57
-0,30
Vars Hoender
23 Sep
-
32,75
-0,34
Vleisvarke
23 Sep
-
27,45
-0,93

Reddingsplan stuit ekologiese ramp

'n Ekologiese ramp het die afgelope paar jaar in die Sandveld ontvou. Samewerking vind egter nou plaas om natuurlike hulpbronne hier te beskerm.

Die Sandveld - die noordwestelike

hoekie van die Kaapse planteryk

wat gese&eumln is met minstens nege

unieke fynbostipes - is al bestempel

as 'n mensgemaakte woestyn van

aartappelboerdery.

Omgewingsdrukgroepe sonder dikwels

die plaaslike landbousektor (wat darem nie

net die aartappelboere is nie, maar ook die

rooibosteebedryf en selfs die 4x4-bedryf) as

sondaar uit vir die oormatige onttrekking

van water en onoordeelkundige (selfs onwettige) ontbossingspraktyke in die streek.

Die Sandveld het die afgelope twintig

jaar, veral ná die koms van Eskom-krag en

spilpunte in die 1980's, ontplof as aartappelproduksiestreek.

Die ekologie betaal nou die duurste vir dié ekonomiese vooruitgang,

want daar is duidelike tekens dat

natuurlike hulpbronne onder druk raak

weens die vinnige ontwikkeling in die

landbousektor.

Die afgelope drie jaar is elke jaar gemiddeld

6 591 ha aartappels geplant vir die produksie

van saadaartappels, aartappels vir

die varsmark en aartappels vir die voedselverwerkingsbedryf

in 'n gebied tussen die

Cederberge (oostelike grens), dieAtlantiese

Oseaan (wes), die Darling-streek (suid) en

Strandfontein (noord).

Die bedryf se totale omset is 'n geskatte

R400 miljoen per jaar en dit verskaf werk

aan sowat 3 250 werkers. Die Sandveld is

dus een van die belangrikste voedsel- en

werkverskaffingsgebiede in dieWes-Kaap.

Bykans alle besproeiing is van grondwater

afhanklik. Sommige onttrekkingspunte

se watergehalte versleg voortdurend,

terwyl ander se gehalte goed bly. Hoewel

die omvang van die waterbron onbekend

is, is die kans goed dat dit krimp.

Satellietbeelde toon 1 773 spilpunte in

die aartappelproduksiegebied van die

Sandveld. Dit het 'n gesamentlike oppervlakte

van 30 740 ha. Om die risiko's met

aartappelgewasse te beperk en siektedruk

teen te werk, word die sirkels elke vier tot

vyf jaar geroteer. Nuwe lande word dus

gereeld benodig om in die groeiende markvraag

te voorsien.

Die getal spilpuntsirkels in die kern van

die produksiegebied van Wadrif tot Paleisheuwel

tot Moutonshoek tot Elandsbaai het

die afgelope tien jaar toegeneemvan 599 tot

1 355 ('n toename van 126%). Die oppervlakte

onder sirkels het van 12 384 ha tot

22 871 ha gestyg ('n toename van 84%).

In die 12 jaar voor 2006 is jaarliks gemiddeld

974 ha inheemse habitat omgeploeg

om plek te maak vir spilpunte en aanplantings.

Dit is gemiddeld 2,7 ha veld per dag.

Die beraamde waterverbruik in die

Sandveld is 46,9 Mm3 per jaar. Die Departement

van Waterwese en Bosbou reken

die gemiddelde grondwateraanvulling is

234 Mm 3 per jaar. Sowat 20% van die jaarlikse

aanvullingword dus vir aartappelproduksie

onttrek. In party opvangsgebiede is

die onttrekkingspersentasie egter al 80.

Mnr. Sean Ranger, nuwe bestuurder van

Die Aartappels Suid-Afrika se projek vir die

beste praktyke om biodiversiteit te verseker,

sê volhoubaarheid staan op drie pilare:

Die omgewing, die ekonomie en die sosiale

aspekte van die gemeenskappe wat in die

gebied leef.

"'n Volhoubare toekoms is net moontlik

as ons as gemeenskap daarop fokus

om ons ekonomiese ambisies te ontwikkel

en bestuur binne die beperkings wat die

omgewing bied. Die drie bene van volhoubaarheid

is interafhanklik en daarom kan

die oorbeklemtoning van een van hulle 'n

onvolhoubare situasie veroorsaak.

"Grootskaalse ekonomiese ontwikkeling

ondermyn ekostelsel-gesondheid en

lei tot vervalle omgewings. Oorbeklemtoning

van die omgewing sal ekonomiese

volhoubaarheid ondermyn en dit sal lei

tot bankrot ondernemings en 'n ernstige

impak op mense se lewensgehalte hê. Die

geheim is om balans te vind in die soeke na

'n volhoubare toekoms."

Met die opstel van die gids met biodiversiteitsriglyne

vir aartappelproduksie in

die Sandveld is die drie pilare in gedagte gehou. Die projek is deur Aartappels Suid-

Afrika en Cape Nature aangevoor. Dit bevat

'n aantal aanbevelings om algemene boerdery-

en biodiversiteitspraktyke te verbeter

en fokus spesifiek op goeie grondbestuur,

besproeiing, bemesting en geïntegreerde

plaagbestryding.

"Die landbou kan nie suksesvol wees

sonder die handhawing van 'n gesonde

balans met die omgewing waarbinne dit

beoefen word nie. Om vennootskappe met

boere, natuurbewaring, die handel, regerings-

en nieregeringsorganisasies, internasionale

beleggers en die verbruiker te

vorm, is 'n eerste in sy soort," sê mnr. Joos

Engelbrecht, taakspanvoorsitter van die

biodiversiteitinisiatief.

Aartappels Suid-Afrika, Conservation

International, Woolworths, Cape Action for

People and the Environment, Critical Ecosystems

Partnership Fund, Cape Nature en

Pick n Pay finansier die projek op die oomblik.

Die toekoms daarvan hang van voortgesette finansiering af.

Die Groter Cederberg-biodiversiteitkorridor

(GCBK) verbind die Groter Cederberg-

bewarea met die laagland en die kus.

Meer as 40 boere het hulle verbind om 'n

deel van hul eiendom volgens 'n vrywillige

ooreenkoms vir dié projek te laat oormerk.

Dit bied die eerste keer amptelike

beskerming aan sowat 2 300 ha van die Leipoldtville-

sandfynbos en die Graafwatersandsteenfynbos.

Volgens Ranger is die redes vir die krisis

die verwydering van inheemse plante

en die oorbenutting van water. "Sowat drie

jaar gelede het die GCBK die aartappelbedryf

as een van die grootste aandrywers

van ontbossing uitgewys," sê hy.

In 'n mindere mate dra die rooibostee en

4x4-bedryf in dié omgewing ook tot verwoesting

by.

"Die GCBK het besef as hy 'n inisiatief

vir die beste praktyke vir biodiversiteit begin,

skep dit die geleentheid om sulke praktyke

in die hoofstroom van die ekonomiese

en landbousektor te laat opneem. Dit beteken

die bedryf sal die natuurlike hulpbronne

op 'n volhoubare manier as deel van sy

sakepraktyke bestuur. Dit rus die boer dus

toe om op 'n meer omgewingsvriendelike

manier te boer en só die impak van die

boerdery op die omliggende natuurstelsels

te versag.

"Daar is ook na bewering onwettige ontwikkeling

van natuurlike veld in die noorde

van die Sandveld. Dit moet reggestel word

as deel van die beste praktyke. Die bedryf

moet bo verdenking staan en wettig raak,"

sê Ranger.

Die onwettige praktyke waarna verwys

word, is boere wat versuim om 'n omgewingsevaluering

of bestekopname en omgewingsimpakstudie

te laat doen ingevolge

Aktiwiteit 12 van Staatskennisgewing Nr.

R. 386 van 21 April 2006. Dit geld wanneer

meer as 3 ha inheemse plantegroei verwyder

word.

"Die verwydering van natuurlike plantegroei

vir nuwe lande is die belangrikste

enkele bedrywigheid wat tot die verlies

aan biodiversiteit in die Sandveld lei. Die

ontbossing van grond moet slegs oorweeg

word as daar geen alternatiewe grond beskikbaar

is nie," staan in die gids tot beste

praktyke.

Sowat 24 boere het aangedui hulle oorweeg

die beste praktyke. Die meeste van

die praktyke wat in die gids beskryf word,

is in elk geval verpligtend ingevolge statutêre

regulasies en wette,maar Ranger beklemtoon

dit gaan nie nét oor voldoening

aan die voorskrifte van die wet nie. Die uitgangspunt

is dat boere meer moet doen as

wat die wet van hulle vereis.

"Ons ontwikkel die gereedskap wat ons

na die boere moet neem," sê Ranger.

Dit sluit in 'n omgewingsplan met die

beste praktyke en 'n ouditvorm (telkaart).

Hiervoor is goeie rekordhouding nodig om

eerlike selfbeoordeling te doen. "Na aanleiding

van die resultaat van die oudit sal ek 'n

omgewingsplan en spesifieke projekplanne

vir die boer se unieke situasie skryf."

Oudits word jaarliks gedoen en ná elke

suksesvolle oudit kry die boer 'n sertifikaat.

Die sertifikaat sal aandui of die boer in die

kandidaat-, goue of platinum-kategorie

kwalifiseer.

Voorts het dr. Anton Haverkort, sakeeenheidbestuurder

van Plant Research International

by die Universiteit van Wageningen

in Nederland, voorgestel dat sekere

plase waar die praktyke toegepas word, as

normwaardes gestel word.

"As een boer water of stikstof doeltreffend

gebruik, kan dit as 'n voorbeeld dien

vir ander boere. Sodoende kan ons uitvind

watter praktyke gee goeie opbrengste."

Dit is totaal vrywillig om die beste praktyke

op 'n plaas toe te pas, maar in die toekoms

kan druk van die kleinhandel en verbruikers

verwag word.

Me. Sophie Suzman, sake- en biodiversiteitskoördineerder

van Conservation International,

is in die proses omdie beste praktykemet

die handel te verbind. Dit beteken

die beste praktyke kan eersdaags waarde

tot produkte toevoeg.

Ranger sê markte beweeg in 'n rigting

waar omgewingsvriendelike boerderypraktyke

beloon sal word.

Is daar ander voordele om deel te neem

aan die beste praktyke?

"As jy 'n plaas koop waarop onwettige

bedrywighede plaasgevind het, word jy

daarvoor verantwoordelik gehou. Omgewingswetgewing

maak voorsiening vir 'n

boete van R5 miljoen of 10 jaar tronkstraf

of albei. Daar is ook 'n kans dat die batebeslagleggingseenheid

beslag kan lê op die

hoeveelheid geld wat jy uit die onwettige

praktyk gemaak het," sê Ranger.

Kry dus jou huis in orde en verminder

die finansi&eumlle risiko wat onwettige praktyke

vir jou onderneming inhou.

Nóg 'n voordeel van die beste praktyke

Is dat heelparty daarvan ook goeie bestuursriglyne

is. Dit kan bestuurskoste verminder

en doeltreffendheid verhoog.

'n Gesonder ekologie sal ook beter by

klimaatsverandering aanpas, sê Ranger.

Ses uit sewe modelle wat deur dr. Emma

Archer van die Universiteit van dieWitwatersrand

se Skool vir Geografie, Argeologie

en Omgewingstudies ontwikkel is, toon 'n

dro&eumlr klimaat met warmer minimum en

maksimum temperature vir die Sandveld.

Wanneer 'n gebied ryk is aan diere- en

plantsoorte,word sulke veranderingemakliker

verwerk.

Ranger beklemtoon hulle wil boere nie

beperk om 'n winsgewende onderneming

te hê nie, maar hulle eerder help om dit in

oorleg met die omgewing reg te kry.

"Die meeste voordele van die toepassing

van die beste praktyke sal nie in hierdie stadium onmiddellik

sigbaarwees nie. Onverantwoordelike

boerderypraktyke, selfs net

deur 'n paar individue, sal onteenseglik 'n

potensieel vernietigende uitwerking op die

hele Sandveld-aartappelbedryf, die streek

se biodiversiteit en die bre&eumlr gemeenskap

hê," lui die gids.

Sommige kritici meen egter die riglyne is

'n geval waar te min te laat gedoen word.

Mnr. Charl deVilliers, leier van die Suid-

Afrikaanse Botaniese Vereniging se projek

vir biodiversiteit in omgewingsassessering,

het die aartappelbedryf geloof vir dié inisiatief.

Hy is egter bekommerd dat twee

belangrike aspekte nie aandag kry nie.

"Eerstens kan jy nie van beste praktyke

praat as jy slegs van boere verwag om aan

wetgewing te voldoen nie. As jy van beste

praktyke praat, moet jy ho&eumlr standaarde

stel. Wat 'ho&eumlr standaarde' is, is waarskynlik

debatteerbaar.

"Ons sal beslis wil sien dat die aartappelboere

altyd daarna streef om die doelwitte

van die GCBK te ondersteun. Met sulke

standaarde wil ons die produksiedoelwitte

in pas bring met die groter streeksbewaringsdoelwitte. Ons koppel dus die sektor

se verwysingsraamwerk aan 'ngroter perspektief.

"Tweedens, die riglyne skiet erg tekort

omdat dit nie voldoende erken dat die ongereguleerde

verandering van grondbewerking

die grootste verlies aan biodiversiteit

in die Sandveld veroorsaak het nie."

Volgens De Villiers is hier met "tonnelvisie"

te make. "Daar is 'n eng fokus op

individuele handelinge sonder om terug

te staan en te kyk wat die som van die impakte

is."

Maar mnr. Mark du Plessis, uitvoerende

hoof van Aartappels Suid-Afrika, hoop die

projek plaas hulle aan die voorpunt van 'n

landbousektor wat meer aan die omgewing

teruggee as wat dit daaruit vat.

"Die wêreld raak benoud en die druk is

groot. Die doel met die projek is om aan te

hou om die natuurlike hulpbronne te bewaar.

Die landbou moet voorkomend optree

en begin teruggee."

Dr. Ben Pieterse, bestuurder van navorsing,

ontwikkeling en tegnologie-oordrag

by Aartappels Suid-Afrika, sê: "Ons is by

'n punt waar die verantwoordelike gebruik

van hulpbronne die enigste manier is om

boerdery-potensiaal vir die volgende geslag

te ontsluit."

Belangrike biodiversiteitskenmerke van die Sandveld

  • Die kern van die produksiegebied val binne 'nbelangrike ekologiese

    korridor, die Groter Cederberg-biodiversiteitskorridor wat

    die kus met die berge wes van die Olifantsrivier sal verbind.

  • Verlorenvlei is 'n kus meer wat as Ramsar-gebied erken word

    (dit is dus van wêreldbelang).

  • Minstens 65 skaars en bedreigde plantsoorte en 'n aantal

    bedreigde dieresoorte kom in die gebied voor.

  • Minstens 30 van die bedreigde plantsoorte kom net in die

    Sandveld voor.

  • Ses plantegroeitipes kom net in dié gebied voor en nog drie

    kom hoofsaaklik daar voor. Ál nege plantegroeitipes word op

    'n nasionale vlak as bedreig beskou.

  • Die Leipoldtville-sandfynbos word beskou as een van die

    belangrikste bedreigde habitatte in die streek. Ongeveer 50 %

    is reeds aan bewerking afgestaan. Enige verdere verlies sal die

    voortbestaan van dié unieke plantegroei onherroeplik beïnvloed.

    Dit ondersteun minstens 40 bedreigde plantsoorte, waarvan ten

    minste 15 net in hierdie plantegroeitipe voorkom.

    Pas minstens dié maatre&eumlls op jou plaas toe

    Om die beste praktyke op jou plaas in

    te stel, is heeltemal vrywillig. Volgens

    mnr. Sean Ranger is daar 'n paar kritieke

    maatre&eumlls wat boere gerus kan oorweeg,

    selfs al wil hulle nie ál die praktyke gebruik

    nie.

  • Vermy enige onwettige praktyke en

    skep 'n grondslag waar alles wat op jou

    plaas gedoen word, wetlik aanvaarbaar

    is.

  • Oorweeg 'n regstellingsproses om onwettige

    projekte op die plaas om te keer.

  • Ondersoek besproeiingskedulering.

    Dit kan die oorbenutting van water help

    bekamp.

  • Gee gehoor aan wetgewing as jy enige

    toekomstige ontwikkeling, soos om ongebraakte

    grond skoon te maak, beoog.

  • Bewaar veral die hulpbronne op dele

    wat jou plaas met 'n korridor verbind.

    Sluit 'n vennootskap met die Groter

    Cederberg-biodiversiteitskorridor as jou

    eiendom binne een van die kernkorridors

    val.

    Mik vir goud en tref dalk platinum

    Die kandidaat-kategorie is die intreevlak

    vir boere met histories onwettige

    praktyke op hul plase, wat onderneem

    om die situasie reg te stel.

    "As hierdie inisiatief alle boere met

    histories onwettige praktyke uitsluit, sal

    die voordeel daarvan verlore gaan," lui

    die gids vir biodiversiteitspraktyke.

    Boere wat vir hierdie kategorie in

    aanmerking kom, moet bewys lewer

    dat hulle die onwettige praktyke aan

    die Departement van Omgewingsake

    en Ontwikkelingsbeplanning of

    die Departement van Waterwese en

    Bosbou verklaar het en met 'n regstellingsproses

    begin het. Dié proses

    behels aansoeke om permitte vir grond

    wat reeds ontbos is, en lisensi&eumlring vir

    wateronttrekkings.

    'n Boer wat 50% op die telkaart behaal

    en alle ontbossings- en wateronttrekkingsbedrywighede

    wettig gemaak

    het, kry goue status.

    Platinum-status word aan boere toegeken

    wat 75% op die telkaart behaal

    het, ontbossings- en waterontrekkingsbedrywighede

    wettig gemaak het en

    instem om 'n ooreenkoms met Cape Nature aan te gaan om natuurlike veld

    van meer as 100 ha te bewaar.

    Landbouweekblad, 16 Mei 2008

  • Boer vooruit met ’n Landbou.com-intekening
    Teken in op Landbou.com teen R149 per maand en kry toegang tot gehalte-joernalistiek, alle landboutydskrifte, Landbouweekliks-episodes, boeke en baie meer.
    Teken in
    Smalls

    Besoek ons geklassifiseerde advertensies en plaas jou advertensie in Landbouweekblad én aanlyn. Vind ook vinnig en maklik die produk waarna jy soek!

    Sien meer
    Rand - Dollar
    17.87
    +1.1%
    Rand - Pond
    20.15
    +0.1%
    Rand - Euro
    17.55
    +0.8%
    Rand - Aus dollar
    11.62
    -0.4%
    Rand - Jen
    0.12
    +1.1%
    Goud
    1,690.01
    +1.7%
    Silwer
    20.48
    +7.6%
    Palladium
    2,246.50
    +3.7%
    Platinum
    900.00
    +4.1%
    Brent-ruolie
    85.14
    -2.4%
    Top-40
    57,765
    +0.7%
    Alle aandele
    64,129
    +0.6%
    Hulpbronne 10
    61,429
    +2.0%
    Industriële 25
    77,427
    +0.0%
    Finansiële 15
    13,814
    +0.1%
    Alle JSE-data is met minstens 15 minute vertraag Iress logo
    Besoek ons winkel!

    Besoek die LBW-winkel en koop verskillende produkte soos boeke, tydskrifte, klere en meer.

    Besoek LBW-winkel
    Opsitkers
    Kom ons deel
    Het gesonde uitkyk op die lewe. Probeer gesond leef, fiks bly, stap, om buitelewe te verken en te geniet. binne. Hou van werskaf tuis, krap in die tuin. Sal graag my lewe wil...
    Enkel mamma van n pragtige 4 jaar oue dogtertjie... Nie opsoek na iemand wat net wil games speel nie
    Eks n baie eerlike en opregte mens hou nie daarvan as mense oor my loop nie. Ek se wat ek dink en voel draai nie doekies om nie. Eks wel op my plek En het n sagte hart
    Vind jou perfekte maat nou!
    Ek is 'n:
    Op soek na:
    Ouderdomsgroep: tot