AFGRI
BEAN
26 Sep
-
9434
-76,00
CORN
26 Sep
-
4805
-4,00
SOYA
26 Sep
-
9399
-67,00
SUNS
26 Sep
-
9980
-226,00
WEAT
26 Sep
-
7069
52,00
WMAZ
26 Sep
-
4870
13,00
YMAZ
26 Sep
-
4800
12,00
AMT
Ave Wool - Non RWS
16 Sep
-
166,31
0,00
Ave Wool - RWS
16 Sep
-
174,76
0,00
Beeste A2/3
16 Sep
-
60,68
-0,67
Beeste AB2/3
16 Sep
-
56,6
-0,92
Beeste B2/3
16 Sep
-
52,85
-1,51
Beeste C2/3
16 Sep
-
50,84
1,51
Bevrore Hoender
16 Sep
-
31,02
-0,01
Bokkies (onder 30 kg)
16 Sep
-
75,48
18,07
Bokooie
16 Sep
-
45,78
3,28
Groot (meer as 40 kg)
16 Sep
-
44,01
5,77
Hoender (IQF)
16 Sep
-
30,23
0,48
Medium (30-40kg)
16 Sep
-
53,08
10,03
Pork Average
16 Sep
-
27,22
-0,34
Poultry Average
16 Sep
-
31,03
-0,15
Skaap A2/3
16 Sep
-
95,57
2,81
Skaap AB2/3
16 Sep
-
86
2,91
Skaap B2/3
16 Sep
-
79,77
0,66
Skaap C2/3
16 Sep
-
75,06
0,47
Speenkalf
16 Sep
-
37,59
-0,66
Spekvarke
16 Sep
-
27,98
-0,75
Stoorlammers
16 Sep
-
43,3
0,38
Varkwors
16 Sep
-
22,4
-0,17
Vars Hoender
16 Sep
-
31,83
-0,92
Vleisvarke
16 Sep
-
27,17
-0,28

ANC se grondplafon onsinnig – Kirsten

Die ANC se besluit oor een grondplafon vir alle plase in SA is onsinnig, sê prof Johann Kirsten.

Dit is ’n jammerte dat landbou-ekonome se kundigheid selde ingespan word voordat besluite – soos die ANC se plan met ’n grondplafon – geneem word, sê prof. Johann Kirsten van die Universiteit van Pretoria.

Kirsten is die hoof van die departement landbou-ekonomie, voorligting en landelike ontwikkeling. Hy sê dit is gewoonlik mense met géén boerdery-agtergrond en géén ekonomiese kennis wat dié planne beraam, soos die grondplafon wat boere se grondbesit tot 12 000 ha of twee plase wil beperk.

“Hoewel daar al twee jaar oor die plafon gepraat word, is dit die eerste keer wat dit gekwantifiseer word. Dit lei tot baie vrae: Hoekom 12 000 ha? Is die kontant wat op die plaas gegenereer moet word, in ag geneem? Is berekeninge gegrond op heeltydse of deeltydse boerdery? Is dit byvoorbeeld 12 000 ha suikerrietlande, of tafeldruiwe onder besproeiing, of ’n veeplaas (soos waarop mnr. Gwede Mantashe, sekretaris-generaal van die ANC) boer, of in die woestyn?

“Almal weet alle plase van 12 000 ha kan nie aan mekaar gelykgestel word nie. ’n Plaas van 12 000 ha met tafeldruiwe is ’n multimiljoenrand-boerdery met duisende werkers, terwyl ’n 12 000 ha-veeboerdery in die Richtersveld skaars een gesin kan onderhou.”

Kirsten beklemtoon dat een grondplafon onsinnig is. Dit sal moet verskil vir elke tipe boerdery en klimaatstreek in Suid-Afrika, met inagneming van boerdery-inkomste, skuld-bate-verhoudings, produksie per hektaar, en skommelinge in klimaat en prys. “Selfs dan bly dit belaglik omdat dit nie ingestel of bestuur sal kan word nie.

“Veronderstel byvoorbeeld die mielieprys styg tot R10 000/ton. Moet die plafon dan afwaarts aangepas word tot 10 000 ha en die boer verplig word om 2 000 ha te verkoop? Die volgende jaar val die prys dalk tot R8 000/ton en die oes is ook 30% kleiner. Moet die plafon nou weer gelig word?”

Kirsten vra ook wat die vlak van inkomste is wat deur die plafon bepaal word. Hy illustreer dit aan die hand van ’n parlementslid se salaris as die norm: “Die bruto inkomste van die parlementslid is R933 852 en ná belasting neem hy R457 587 huistoe. As ’n boer dieselfde bedrag moet verdien, hoe groot moet die plase in die verskillende dele van Suid-Afrika wees? Die kort antwoord is dat groottes oral sal verskil.”

Om ’n berekening te kan doen, is inligting oor produksievolume per hektaar, produksiekoste per hektaar, produkpryse, skuld, finansieringskoste, arbeidskoste en alle ander oorhoofse koste nodig.

Kirsten wys ook daarop dat nie alle plase altyd ’n wins maak nie. ’n Verlies is vanjaar moontlik vir die meeste boere in die mielieproduserende gebiede as opbrengs en prys in ag geneem word: “Daar kan dus nie bereken word hoeveel hektaar nodig is om die parlementslid se salaris te genereer nie. Hoe meer hektare in hierdie geval, hoe groter is die verlies. As jy gelukkig is met goeie grond, goeie bestuur, goeie reënval, ’n perfekte groeiseisoen en goeie kultivars, kan jy ’n opbrengs van 6 ton mielies/ha hê wat teen die huidge prys ’n klein wins van R48/ha sal oplewer.

Om die parlementslid se geld in sy sak te kan ewenaar, sal die boer 9 533 ha se ten volle aangeplante mielies moet hê. Daarvoor sal hy jaarliks R96 miljoen by die bank moet leen om sy produksiekoste te dek. Die risiko is syne. Wie is bereid om R96 miljoen teen ’n risiko te leen net om – as hy baie gelukkig is – R450 000 te verdien?”

Dit is dié tipe berekenings wat nodig is vir elke moontlike produksiegebied en -stelsel, en selfs dan is daar nog onvoorspelbare faktore, soos reënval, opbrengs en prys, wat sake bemoeilik.

Kirsten sê landbou-ekonome is nie gekant teen grondhervorming nie. Hulle wil net hê boerderye moet ekonomies kan oorleef. Hy pleit by die departement en politici om van die bestaande kundigheid gebruik te maak voordat op onwerkbare planne besluit word.

Boer vooruit met ’n Landbou.com-intekening
Teken in op Landbou.com teen R149 per maand en kry toegang tot gehalte-joernalistiek, alle landboutydskrifte, Landbouweekliks-episodes, boeke en baie meer.
Teken in
Smalls

Besoek ons geklassifiseerde advertensies en plaas jou advertensie in Landbouweekblad én aanlyn. Vind ook vinnig en maklik die produk waarna jy soek!

Sien meer
Rand - Dollar
18.03
-0.4%
Rand - Pond
19.56
-0.9%
Rand - Euro
17.42
-0.3%
Rand - Aus dollar
11.72
-0.2%
Rand - Jen
0.13
-0.2%
Goud
1,645.23
+0.1%
Silwer
18.82
-0.3%
Palladium
2,067.50
-0.3%
Platinum
863.00
+0.5%
Brent-ruolie
86.15
-5.0%
Top-40
56,614
-0.9%
Alle aandele
62,901
-0.8%
Hulpbronne 10
55,481
-1.5%
Industriële 25
78,562
+0.2%
Finansiële 15
13,864
-2.0%
Alle JSE-data is met minstens 15 minute vertraag Iress logo
Besoek ons winkel!

Besoek die LBW-winkel en koop verskillende produkte soos boeke, tydskrifte, klere en meer.

Besoek LBW-winkel
Opsitkers
Great humor and still have a lot to offer to a sincere person
Let's meet and you can decide. I don't want to pretend or mislead a potential partner. What you see is who I am. Ek is God se kind en dit is nie eers onderhandelbaar...
"Kom ons skryf ons eie roman."
Ek is n baie positiewe mens met n hart van goud. Ek het n passie vir mense en hou daarvan om nuwe mense te ontmoet. Ek staan uit vir wat ek in glo. Ek geniet die buitelig lewe ....
Vind jou perfekte maat nou!
Ek is 'n:
Op soek na:
Ouderdomsgroep: tot