AFGRI
BEAN
15 Aug
-
8580
-88,00
CORN
15 Aug
-
4065
1,00
SOYA
15 Aug
-
8880
-23,00
SUNS
15 Aug
-
10583
136,00
WEAT
15 Aug
-
6847
-43,00
WMAZ
15 Aug
-
4283
-17,00
YMAZ
15 Aug
-
4357,2
11,20
AMT
Ave Wool - Non RWS
10 Jun
-
164,91
0,00
Ave Wool - RWS
10 Jun
-
180,07
0,00
Beeste A2/3
05 Aug
-
59,93
-0,33
Beeste AB2/3
05 Aug
-
58,21
0,44
Beeste B2/3
05 Aug
-
54,93
-0,26
Beeste C2/3
06 Aug
-
48,03
-0,31
Bevrore Hoender
05 Aug
-
30,82
0,06
Bokkies (onder 30 kg)
05 Aug
-
72,23
-9,16
Bokooie
05 Aug
-
49,53
-11,74
Groot (meer as 40 kg)
05 Aug
-
43,62
0,97
Hoender (IQF)
05 Aug
-
30,05
0,21
Medium (30-40kg)
05 Aug
-
56,68
-4,81
Pork Average
05 Aug
-
25,32
-0,66
Poultry Average
05 Aug
-
30,8
0,10
Skaap A2/3
05 Aug
-
100,5
-0,06
Skaap AB2/3
05 Aug
-
87,24
1,74
Skaap B2/3
05 Aug
-
81,95
0,36
Skaap C2/3
05 Aug
-
78,01
0,45
Speenkalf
05 Aug
-
36,96
0,46
Spekvarke
05 Aug
-
27,25
-0,23
Stoorlammers
05 Aug
-
47,91
0,66
Varkwors
05 Aug
-
21,7
0,04
Vars Hoender
05 Aug
-
31,55
0,05
Vleisvarke
05 Aug
-
25,18
-0,61
Kundiges
Vraag

13 Jan.

Polio-enkefalo-malasie (PEM) in herkouers
Wat veroorsaak Polio-enkefalo-malasie in herkouers?
Antwoord 259 keer gelees
Kundige
Veearts

13 Jan.

Polio-enkefalo -malasie (PEM) in skape, bokke en beeste kom voor wanneer breinselle doodgaan. Oorsake: In die verlede was die beskouing dat PEM veroorsaak word deur ‘n tiamien (vitamien B 1)-tekort. 

Die siekte word gekenmerk deur senuweesimptome. Vandag weet ons dat daar vele ander oorsake is. Die siekte kom sporadies voor in veral jong, goedgevoerde kalwers en lammers. 

Tekorte word veroorsaak deurdat daar te min vitamien B 1 in die dieet is of deurdat die vitamiene in die kos van die diere deur tiaminase afgebreek word. 

Normaalweg is tekorte onwaarskynlik omdat genoegsame hoeveelhede tiamien teenwoordig is in plante, veral in sade, giste en melk. Onder normale omstandighede word daar genoeg tiamien in die rumen van herkouers vervaardig indien die ruvoerinname goed gebalanseerd is. 

‘n Belangrike vereiste is dat daar genoegsame hoeveelheid maklik verteerbare koolhidrate teenwoordig moet wees. In enkelmaagdiere word tiamien in die dermkanaal deur bakterieë vervaardig. 

Dit is ook die geval in jong kalwers en lammers. Daar word egter nie genoeg vervaardig vir optimale produksie nie en daarom moet aanvullings dan gegee word in die byvoeding. 

Die koksidiostaat amprolium is ‘n tiamienantagonis (tiaminase) en die antagonis word ook geproduseer deur sekere plante, bakterieë, swamme en visse. As rou vis in die dieet van karnivore ingesluit word, word tiamien vernietig deur die hoë konsentrasie van tiaminase. 

Hoë konsentrasies van tiaminase word ook in adelaarsvaring (Pteridium aquilinum) en perdestert (Equisetum arvense) gevind. Perde en varke wat van hierdie plante vreet, kan ook senuweesimptome ontwikkel. Perde wat ook groot hoeveelhede rape (Beta vulgaris) gevoer is, sonder graanbyvoeding, het PEM ontwikkel. Nog plante wat tiaminase bevat, is Equisetum ranossinum, Malva parviflora (kiesieblaar), Penisetum clandestinum (kikoejoegras) en Medicago sativa (lusern). 

In lammers wat swak groei vertoon het, is daar ook hoër tiaminase-aktiwiteit gevind. Deur hulle tiamienaanvulling te gee, het groei dramaties verbeter. Waar skape op skepe vervoer is van Australië na die Midde-Ooste, is daar ook verlaagde tiamienwaardes in skape, wat gevrek het, gevind. 

Sekere rumenmikrobes mag ook die afbreek van tiamien veroorsaak. Voorkoms van tiamientekorte kom ook dikwels voor in kalwers, 6 tot 18 maande oud, wat hoë konsentrate sonder genoegsame ruvoer gevoer word. PEM kom ook voor in skaap- en boklammers van 2 maande oud en word geassosieer met melkvervangingsdiëte. In ouer bokke gaan dit saam met konsentraatvoeding. Die inname van sulfate in diere se kos en water mag ook die afbreek van tiamien veroorsaak. 

Kliniese tekens

Die volgende kliniese tekens mag waargeneem word: skielike blindheid, balansversteuring, diere val rond, stoot met die kop, bewerasie van die kop en nek, oorbewegings, spiersametrekkings, kan nie staan nie, rumensametrekkings aanvanklik normaal, pupille gewoonlik normaal, oë beweeg heen en weer, vrektes binne 24 tot 48 uur. As sulfaatvergiftiging betrokke is, kan waterstofsulfiedgas in die rumengas geruik word. 

Nadoodse ondersoek

Die brein van die dier is geswel en die groewe van die brein is afgeplat. Sekere areas van die brein se wit- en grysstof fluoriseer. 

Ander siektes wat net soos PEM lyk (differensiële diagnose) 

Beeste 

Loodvergiftiging

Vitamien A-tekort; Histophilus (bakterieë) wat breinvlies- en breinontsteking veroorsaak. 

Skape

Domsiekte; bloednier (Clostridium perfringens tipe D); Fokale simmetriese enkefalo-malasie (FSE); loodvergiftiging. 

Bokke 

Bok leuko-ensfalomiëlitis 

Brein- en breinvliesontsteking veroorsaak deur Listeria bakterieë 

Bloednier (Clostridium perfringens tipe D bakterieë) 

Loodvergiftiging 

Behandeling 

Kontak jou veearts en bespreek behandeling.

Tiamienhidrochloried word aan siek diere toegedien. Bestuur van ‘n uitbreek: Die diere se dieet moet ten minste 50% goeie ruvoer bevat of anders bereken: 1,5 kg ruvoer per 100 kg liggaamsgewig. 

 Tiamien moet by die rantsoen gevoeg word teen 50 mg per kg voer vir 2 tot 3 weke as voorkoming van die siekte. Indien daar reeds ‘n tekort aan tiamien ontwikkel het en diere op dieselfde rantsoen gehou gaan word, moet tiamien teen 20 tot 30 mg per kg voer in hulle rantsoen gegee word. 

Vermy aanvulling van sulfate in die kos en water. Diere wat ‘n hoë vlak van graan in die dieet ontvang, vervaardig nie genoeg tiamien in die rumen nie. Bakterieë wat Vitamin B 1 (tiamien) vervaardig, word deur suurpens vernietig. 

Geskryf deur dr. Faffa Malan, Veeartskonsultant (dokfaffa@nashuaisp.co.za

Bronne: De Wet, Jan en Bath, Gareth. 1994. Kleinveesiektes. Tafelberg-Uitgewers. ISBN 0 624 03203 5 Radostis, O.M, Gay, C.C, Hinchcliff, K.W and Constable, P.D. 2008. Elsevier. ISBN 978-0-7020-2777-2
Landbou.com/Landbouweekblad en die kenner aanvaar geen verantwoordelikheid of aanspreeklikheid vir enige skade of persoonlike nadeel wat u kan ly as gevolg van die gebruik van hierdie inhoud nie.
Smalls

Besoek ons geklassifiseerde advertensies en plaas jou advertensie in Landbouweekblad én aanlyn. Vind ook vinnig en maklik die produk waarna jy soek!

Sien meer
Rand - Dollar
16.42
-1.4%
Rand - Pond
19.84
-1.0%
Rand - Euro
16.74
-0.7%
Rand - Aus dollar
11.54
-0.2%
Rand - Jen
0.12
-1.6%
Goud
1,775.09
-1.5%
Silwer
20.23
-2.8%
Palladium
2,172.00
-2.5%
Platinum
937.00
-3.0%
Brent-ruolie
98.15
-1.5%
Top-40
64,055
+0.1%
Alle aandele
70,770
+0.1%
Hulpbronne 10
63,403
-1.0%
Industriële 25
86,990
+0.5%
Finansiële 15
16,141
+0.5%
Alle JSE-data is met minstens 15 minute vertraag Iress logo
Besoek ons winkel!

Besoek die LBW-winkel en koop verskillende produkte soos boeke, tydskrifte, klere en meer.

Besoek LBW-winkel
Opsitkers
Geloof, hoop, liefde
Ek het 2 profiele. Die 2de een was om die afslag te kty. Ek is ernstig, Skerp humor, Eerlik, Betroubaar, Intelligent, Romanties, Gelowig, Soms impelsief, Sober, Soms hartseer,...
Kom ons maak nuwe memories!!
Ek is n selfgerespekteerde vrou en ek ag waardes aan myself baie hoog. Ek soek net goeie geselskap wat bereid is om mekaar beter te Leer Ken.
Vind jou perfekte maat nou!
Ek is 'n:
Op soek na:
Ouderdomsgroep: tot